Velde Planadvies

Rechtens verkregen niveau

Bij verbouwen mag de kwaliteit van uw woning niet achteruitgaan, maar hoeft niet automatisch te verbeteren. Het rechtens verkregen niveau uitgelegd.

14 augustus 20264 min lezenLaatst inhoudelijk gecontroleerd op 13 augustus 2026
Direct antwoord

Het rechtens verkregen niveau houdt in dat het kwaliteitsniveau van een bouwwerk na een verbouwing niet lager mag zijn dan het niveau dat onmiddellijk vóór die verbouwing gold — met als absolute ondergrens het niveau voor bestaande bouw, en als bovengrens het niveau voor nieuwbouw (u hoeft na verbouwing nooit hoger te presteren dan het nieuwbouwniveau vereist). Dit is vastgelegd in Bbl art. 5.5 en geldt als hoofdregel voor verbouwactiviteiten.

  • Kernregel: het kwaliteitsniveau mag door verbouwing niet verslechteren ten opzichte van de situatie vlak ervoor.
  • Ondergrens: nooit lager dan het niveau voor bestaande bouw, ook al was het niveau vóór de verbouwing lager.
  • Bovengrens: nooit hoger vereist dan het nieuwbouwniveau, ook al was het bestaande niveau al hoger.
  • Was er vóór de verbouwing helemaal geen niveau (een geheel nieuw bouwonderdeel), dan geldt het niveau voor bestaande bouw als minimum.

H1: Rechtens verkregen niveau

Een van de kernbeginselen van het Bbl bij verbouwen: de kwaliteit van uw bouwwerk mag niet achteruitgaan, maar hoeft ook niet automatisch te verbeteren tot het niveau van gloednieuwe bouw.

De kernregel

Artikel 5.5 van het Bbl bepaalt dat het kwaliteitsniveau van een bouwwerk, of een gedeelte daarvan, na een verbouwing niet lager mag zijn dan het toegestane kwaliteitsniveau onmiddellijk vóór die verbouwing. Dit heet het rechtens verkregen niveau: het niveau dat rechtmatig — via een geldige vergunning of legaal vergunningvrij bouwen — is verkregen.

De ondergrens: nooit lager dan bestaande bouw

Was het kwaliteitsniveau vóór de verbouwing al lager dan het niveau voor bestaande bouw, dan geldt bij de verbouwing alsnog het niveau voor bestaande bouw als minimum. U kunt het rechtens verkregen niveau dus niet gebruiken om een reeds ondermaats niveau in stand te houden.

De bovengrens: nooit hoger dan nieuwbouw vereist

Was het kwaliteitsniveau vóór de verbouwing juist hoger dan wat voor nieuwbouw wordt vereist, dan hoeft u na de verbouwing niet aan dat hogere niveau te blijven voldoen — het nieuwbouwniveau is de bovengrens. Voldoet uw verbouwplan aan de nieuwbouwregels, dan voldoet het daarmee automatisch ook aan het rechtens verkregen niveau.

Geen bestaand niveau: dan geldt bestaande bouw als minimum

Gaat het om een geheel nieuw bouwonderdeel, waarvoor vóór de verbouwing nog geen kwaliteitsniveau bestond, dan geldt het niveau voor bestaande bouw als het minimaal aan te houden niveau.

Waarom dit meer is dan een verplichting

Dat het rechtens verkregen niveau een minimum is, betekent niet dat een hoger niveau verboden is. Het is aan u — bijvoorbeeld met het oog op toekomstig gebruik, comfort of duurzaamheid — om vrijwillig voor een hoger prestatieniveau te kiezen dan het Bbl voorschrijft.

Praktijkvoorbeeld: een tweede vluchtroute

Bij een woning met een tweede vluchtroute die vóór de verbouwing aanwezig was, mag deze niet zomaar worden verwijderd — dat zou het kwaliteitsniveau verlagen, wat in strijd is met het rechtens verkregen niveau. Verwijdering is alleen toegestaan als de eindsituatie op een ander punt tot een niveau boven nieuwbouw leidt.

In de praktijk

Bij een verbouwplan brengen wij het kwaliteitsniveau van de bestaande situatie in kaart — per onderdeel, zoals brandveiligheid en isolatie — om te bepalen wat het rechtens verkregen niveau voor uw specifieke verbouwing precies inhoudt.

Laat uw bouwplan vooraf beoordelen

Wilt u weten wat het rechtens verkregen niveau voor uw verbouwing betekent? Laat uw bouwplan vooraf beoordelen.

FAQ

Moet ik na een verbouwing altijd aan het nieuwbouwniveau voldoen? Nee. Het rechtens verkregen niveau geldt als hoofdregel, met het nieuwbouwniveau als bovengrens — u hoeft niet verder te gaan dan dat, ook al was het bestaande niveau al hoger.

Voorwaarden

het niveau moet zijn "rechtmatig" verkregen — dus via een geldige vergunning of legaal vergunningvrij bouwen.

Uitzonderingen

specifieke verbouwvoorschriften kunnen in plaats van het rechtens verkregen niveau een vast niveau voorschrijven.

Wettelijke referenties

  • Bbl art. 5.5 lid 1, 2, 3

Veelgestelde vragen

Moet ik na een verbouwing altijd aan het nieuwbouwniveau voldoen?
Nee. Het rechtens verkregen niveau geldt als hoofdregel, met het nieuwbouwniveau als bovengrens — u hoeft niet verder te gaan dan dat, ook al was het bestaande niveau al hoger.

Officiële bronnen

Uw bouwplan

Wilt u weten wat dit betekent voor uw bouwplan?

Vraag vrijblijvend een prijsopgave aan of neem persoonlijk contact met ons op.

Passende dienstverlening
Gerelateerd

Meer artikelen die u wellicht interesseren