Velde Planadvies

Vergunning voor een verbouwing

Wanneer is een verbouwing vergunningplichtig en wanneer niet? De twee toetsen die bepalen of u mag verbouwen zonder vergunning.

14 september 20262 min lezenLaatst inhoudelijk gecontroleerd op 10 augustus 2026
Direct antwoord

Of uw verbouwing een vergunning nodig heeft, hangt af van twee losse toetsen: de technische bouwactiviteit en de omgevingsplanactiviteit. Verandert u alleen de indeling binnen de bestaande muren, zonder de constructie of het uiterlijk te raken, dan is dat vaak vergunningvrij. Wijzigt u de gevel, de draagconstructie of vergroot u het bouwvolume, dan is een vergunning meestal wel nodig.

  • Twee aparte toetsen, technisch en ruimtelijk, die allebei apart moeten worden beoordeeld.
  • Puur interne verbouwingen zijn vaak vergunningvrij voor het ruimtelijke deel.
  • Gevelwijzigingen en volumeveranderingen zijn vaker vergunningplichtig.
  • Verbouwen kent, anders dan nieuwbouw, geen Wkb-bouwmelding voor gevolgklasse 1.

"Verbouwing" is geen juridische term met één vaste uitkomst — of u een vergunning nodig heeft, hangt af van wat u precies verandert. Net als bij nieuwbouw geldt bij verbouwen de knip: een technische toets en een ruimtelijke toets, die u apart moet doorlopen.

De technische toets

De technische bouwactiviteit gaat over de bouwkundige kwaliteit: verandert u de draagconstructie, de brandcompartimentering of de gevelisolatie? Bij een verbouwing die deze zaken niet raakt, is de technische bouwactiviteit vaak vergunningvrij. Wel geldt: u moet dan nog steeds aan de technische eisen van het Bbl voldoen, alleen zonder voorafgaande toets door de gemeente.

De ruimtelijke toets

De omgevingsplanactiviteit gaat over de vraag of uw bouwwerk op die plek en in die vorm past. Blijft uw verbouwing helemaal binnen de bestaande muren en het bestaande uiterlijk, dan is er meestal weinig ruimtelijk aan de orde. Verandert u de gevel — een nieuwe raamopening, een dakraam, een andere dakvorm — dan komt de ruimtelijke toets wél in beeld.

Voorbeelden

  • Vaak vergunningvrij: een nieuwe indeling van kamers binnen de bestaande muren, zonder wijziging van draagconstructie of gevel.
  • Vaak vergunningplichtig: het verwijderen van een draagmuur, het plaatsen van een dakraam, het wijzigen van de gevel, het vergroten van het bouwvolume.

Verbouwen en de Wkb

Anders dan bij nieuwbouw geldt de bouwmelding van de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) niet voor verbouwactiviteiten. Gevolgklasse 1 is uitdrukkelijk uitgezonderd voor verbouwen. U hoeft voor een verbouwing dus geen bouwmelding met kwaliteitsborger te doen — de technische eisen van het Bbl gelden wel gewoon.

Monument of beschermd gebied

Bij een monument of in een beschermd stads- of dorpsgezicht is de vergunningvrije ruimte sterk ingeperkt, ook voor interne wijzigingen die elders vergunningvrij zouden zijn.

Laat uw bouwplan vooraf beoordelen

Twijfelt u of uw verbouwing vergunningplichtig is? Laat uw bouwplan vooraf beoordelen.

Voorwaarden

ook een vergunningvrije verbouwing moet voldoen aan de technische eisen van het Bbl.

Uitzonderingen

bij een monument of in beschermd stads- of dorpsgezicht is de vergunningvrije ruimte sterk ingeperkt.

Wettelijke referenties

  • Bbl art. 2.27 lid 1
  • Bbl art. 2.17 lid 4
  • Ow art. 4.3 en 4.21
  • Bbl art. 2.30

Veelgestelde vragen

Is intern verbouwen altijd vergunningvrij?
Niet altijd — het hangt af van wat u precies verandert. Blijft de draagconstructie, brandcompartimentering en gevel ongewijzigd, dan is de kans groot dat het vergunningvrij is. Zeker weten doet u pas na een vergunningcheck of beoordeling.
Moet ik een bouwmelding doen voor mijn verbouwing?
Nee. De Wkb-bouwmelding geldt op dit moment niet voor verbouwactiviteiten, alleen voor nieuwbouw in gevolgklasse 1.

Officiële bronnen

Uw bouwplan

Wilt u weten wat dit betekent voor uw bouwplan?

Vraag vrijblijvend een prijsopgave aan of neem persoonlijk contact met ons op.

Gerelateerd

Meer artikelen die u wellicht interesseren